Kura sonucunu doğrula

Bu araç ne işe yarar?

Size bir kura sonucuyla birlikte doğrulama bağlantısı gönderildiyse, sonucun ilanda söz verilen yöntemle çıkıp çıkmadığını burada kendiniz kontrol edebilirsiniz. Hesap sizin tarayıcınızda, açık bir formülle baştan yapılır; sonucu organizatörün sözüne dayanarak kabul etmek zorunda kalmazsınız.

Bağlantıyla geldiyseniz alanlar kendiliğinden dolar ve kontrol başlar. Elinizde bir JSON doğrulama paketi ya da tutanaktaki değerler varsa onları da kullanabilirsiniz.

Nasıl kullanılır?

1. Doğrulama bağlantısını açın ya da Doğrulama paketi yükle düğmesiyle JSON dosyasını seçin. Paket yoksa tutanaktaki değerleri ve katılımcı listesini alanlara yazın.
2. Yeniden hesapla ve doğrula düğmesine basın. Araç her kontrolü sırayla yapar ve sonucunu listede gösterir.
3. Ekranda çıkan ilan kodunu, çekimden önce paylaşılan ilandaki kodla karşılaştırın. İki kod aynıysa liste ve ayarlar ilandan sonra değişmemiştir.
4. İsterseniz drand bağlantısıyla aynı turu drand’ın resmi adresinde açın ve oradaki değeri paketteki değerle karşılaştırın.

Adil mi?

Doğrulama, çekimde kullanılan formülün aynısını sizin tarayıcınızda çalıştırır. Formülde gizli bir adım yoktur: aynı tohum, aynı drand değeri, aynı liste ve aynı parametreler her tarayıcıda bit bit aynı sonucu verir. Organizatörün ekranındaki sonuçla sizin ekranınızda hesaplanan sonuç farklıysa, girdilerden biri değişmiş demektir. Formülün ayrıntısı Nasıl çalışır sayfasında.

“Doğrulandı” şunu söyler: bu sonuç, çekimden önce ilan edilen taahhüt ve listeyle, ilandan sonra yayımlanan drand turundan formülle çıkmıştır ve organizatör onu önceden seçemezdi. Söylemediği şeyler de var. Katılımcı listesinin doğru kurulduğunu, yani kuraya girmesi gereken herkesin listede olduğunu kanıtlamaz; organizatörün aynı kura için başka ilanlar hazırlayıp hazırlamadığını da göstermez. İlanı çekimden önce görmüş olmanız ve tutanaktaki deneme numarası bu boşlukları daraltır.

Kullanım örnekleri

• Bağlantıyla hızlı kontrol. Dernek bursunun sonucunu merak eden bir üye, genel kuruldan sonra paylaşılan bağlantıyı telefonunda açar. Kontroller birkaç saniyede tamamlanır; ekrandaki ilan kodu, bir hafta önce gelen ilandaki kodla aynıdır.
• Panodaki tutanaktan doğrulama. Yönetim odasındaki panoya asılan tutanaktan tohumu, taahhüdü ve liste özetini alan bir site sakini, değerleri ve listeyi alanlara yazar. Tur numarası parametrelerde olduğu için drand değeri kendiliğinden gelir.
• Sunucuya dayanmadan hesap. Teknik bilgisi olan bir veli, drand turunu resmi adresten kendisi açar, randomness ve signature değerlerini elle girme seçeneğiyle yazar. Böylece sonucu sitenin sunucusundan gelen değere hiç dayanmadan hesaplar.
• Organizatörün son kontrolü. Çekimi yapan kişi, sonucu duyurmadan önce doğrulama bağlantısını kendisi açar ve bütün kontrollerin geçtiğini görür. Ardından bağlantıyı katılımcı grubuna gönderir.

Hangi kontroller yapılıyor?

Doğrulama, çekimde yapılan hesabı parça parça tekrarlar. Listede her satır ayrı bir kontroldür ve hepsinin geçmesi gerekir.

• Taahhüt: Açıklanan gizli tohumun SHA-256 özeti yeniden hesaplanır ve ilandaki taahhütle karşılaştırılır. SHA-256, her veriye 64 haneli bir “parmak izi” karşılık getiren özet fonksiyonudur. Eşleşme, organizatörün ilandan sonra tohumunu değiştirmediğini gösterir.
• Liste özeti: Liste ilandaki kurallarla aynı biçime getirilir (harfler Unicode NFC biçimine çevrilir, satır başı ve sonundaki boşluklar silinir, boş satırlar atılır, sıra korunur) ve özeti alınır. Tek bir harf değişse ya da iki satır yer değiştirse özet bambaşka çıkar.
• drand rastgeleliği: İlanda yazan turun değeri kaynaktan yeniden alınır ve paketteki değerle karşılaştırılır. Rastgelelik değerinin, turun imzasının SHA-256 özeti olduğu kontrol edilir; imza da drand ağının herkese açık anahtarıyla doğrulanır. Turun ilandan sonra yayımlandığına da bakılır.
• Resmi kaynaktan bağımsız kontrol: Sayfadaki drand bağlantısı aynı turu doğrudan drand’ın resmi adresinde açar. Oradaki “randomness” değeri, pakettekiyle harfi harfine aynı olmalıdır.
• Son tohum ve sonuç: Tohum, drand rastgeleliği, liste özeti ve parametreler art arda eklenip SHA-256’dan geçirilir; çıkan değer son tohumdur. Bu tohumla deterministik üreteç çalıştırılır, kura baştan yapılır ve çıkan asil, yedek, sıra ya da takımlar ilan edilen sonuçla karşılaştırılır.
• Salon modu: Kurada drand yerine katılımcı katkısı kullanıldıysa bu değerin pakette bulunduğu kontrol edilir. Salonda söylenen sayının pakette aynen yazdığına siz de bakın.

“Uyuşmuyor” çıkarsa ne yapmalı?

“Uyuşmuyor” sonucu, en az bir kontrolün geçmediği anlamına gelir. Bu her zaman kasıtlı bir müdahaleye işaret etmez; değerler elle yazıldıysa çoğu zaman bir kopyalama hatasıdır. Önce hangi satırın geçmediğine bakın:

• Taahhüt uyuşmuyor: Açıklanan tohum, ilanda mühürlenen tohum değil. Kopyalarken karakter eksilmediyse bu ciddi bir işarettir; organizatörden ilandaki taahhüdü veren tohumu isteyin.
• Liste özeti uyuşmuyor: Liste ilandan sonra değişmiş. Elle yazılan listelerde ı ile i’nin karışması, bir ismin eksik ya da fazla yazılması veya satır sırasının değişmesi bu sonucu verir. Bağlantı ya da paket kullanıldığı hâlde uyuşmuyorsa liste gerçekten değiştirilmiştir.
• drand kontrolü geçmiyor: Paketteki rastgelelik değeri o turun gerçek değeri değil ya da tur ilandan önce yayımlanmış. Resmi kaynaktaki değerle karşılaştırın.
• Sonuç farklı: Diğer kontroller geçtiği hâlde yeniden hesaplanan sonuç ilan edilenden farklıysa, ilan edilen sonuç bu kuradan çıkmamıştır.

Uyuşmazlık sürerse

Değerleri elle yazdıysanız bir kez de bağlantı ya da JSON paketi üzerinden yükleyin. Sorun devam ediyorsa hangi kontrolün geçmediğini ekran görüntüsüyle kaydedin ve organizatörden yazılı açıklama isteyin. Kura bir hak ya da ödül dağıtıyorsa itirazınızı kurayı düzenleyen kurula, derneğin ya da yönetimin kendi usulüne göre iletin.

Kura Çekti kurayı düzenleyen taraf değildir, yalnızca hesaplama aracını sunar; bu yüzden bir sonucu geri alma, düzeltme ya da uygulatma yetkisi yoktur. Doğrulama ekranının size kazandırdığı şey, itirazınızı somut bir gerekçeye dayandırabilmenizdir.

İlgili araçlar

• Doğrulanabilir kuraÖnce ilan edin, zamanı gelince çekin; sonucu herkes kendi tarayıcısında doğrulasın.
• İsim kurasıListeden asil ve yedek çekin; kopyalayın, yazdırın, isterseniz doğrulatın.
• Sıra kurasıListeyi rastgele sıraya dizin: sunum, konuşma, oyun ve nöbet sırası için.
• Otopark kurasıDaireler ve park yerleri: erişilebilir yer önceliği, rotasyon, tutanak.